Blog

Doorbreek de cirkel

Je verbaast je er misschien over, maar hooggevoelige kinderen zijn dikwijls erg perfectionistisch. Ja, ook die sloddervos bij jou thuis. Die alles maar laat rondslingeren of achterloos de jas, tas of andere spullen op de grond gooit. Vergis je niet, want jouw ‘chaoot’ kan perfectionistisch ingesteld zijn op andere vlakken.

Hooggevoelige kinderen hebben veelal een bijzondere manier om dingen aan te leren of kennis op te nemen. Ze doen pas dingen als ze klaar zijn met observeren en voorbereiden. Ik noem ze liefkozend de ‘kat-uit-de-boom-kijk’-kinderen. Ze doen pas iets als ze zéker weten dat ze het kunnen of niet voor gek zullen staan. Dus wil je je hooggevoelige, perfectionistisch ingestelde kind leren fietsen? Geduld. Gebeurt pas als hij of zij zich er zeker genoeg voor voelt. Zwemles? Ze gaan pas leren zwemmen als zíj er klaar voor zijn. Pushen heeft geen zin, enkel vertrouwen geven. Het is ook niet dat ze het niet wíllen proberen, alleen doen ze het op hun eigen tempo en niet op het moment dat wij dat zouden willen. Ze denken zo diep door en stellen dermate hoge eisen en verwachtingen aan zichzelf dat ze het op voorhand al niet proberen. Stel je voor dat het fout is…

Faalangst: een self fulfilling prophecy

Perfectionisme wordt dan ook een nare uitdaging als faalangst op de loer ligt. Hooggevoelige kinderen zijn namelijk een ster in het kijken naar wat ze niet kunnen. Door hun manier van denken, gecombineerd met een dikwijls laag zelfbeeld en gebrek aan zelfvertrouwen, doet hun perfectionisme hen de das om. Door de onrealistische hoge lat, weten ze op voorhand al dat ze het ‘toch niet’ goed zullen doen. Het levert onnodig veel stress op. Stelt de leerkracht een vraag in de klas? Duiken ze liever weg, omdat ze bang zijn dat het antwoord tóch niet goed genoeg is. Bij een toets of spreekbeurt weten ze al precies wat ze minder goed hebben geleerd. Ze fixeren zich er soms zo op dat er een blackout (freeze-effect) ontstaat of ze vluchten zelfs de klas uit (flight-effect). Het angstzweet breekt ze letterlijk en figuurlijk uit en blokkeert het hele zijn, denken en doen.

Keurt de leerkracht een antwoord goed dat niet geheel overeenkomt met hetgeen ze zelf in gedachten hadden. Of volgt er een resultaat dat hun verwachting bevestigt. Tja, dan volgt vanzelf het geloof: zie je nu wel… ik kan dat gewoon niet.

Faalangst heeft vaak de werking van een self fulfilling prophecy. Door de angst om te falen zet je juist datgene in werking waar je bang voor bent. Deze eigen manier van denken slokt uiteindelijk zoveel energie op dat deze kids meer kans maken om te gaan onderpresteren en in een vicieuze cirkel terechtkomen:

perfectionisme -> faalangst -> uitstelgedrag -> negatieve overtuiging (zie je wel, ik kan het niet) -> laag zelfbeeld -> vermindering van het zelfvertrouwen -> ontwikkeling nieuwe angsten, blackouts -> daadkracht daling

Kom er maar uit

Gelukkig is de vicieuze cirkel te doorbreken. Door jouzelf! Soms met wat hulp en handvatten van een ander. Door het zien van je ongekende talenten en deze zo in te zetten dat je zelfvertrouwen wordt versterkt en groeit. Door de ‘moet’ eruit te halen en de ‘moed’ erin te houden. Graag ga ik met jou die uitdaging aan. Kom er maar uit.

 

Boekentip: meer lezen over hooggevoeligheid – ook wel hoogsensitiviteit of HSP genoemd –, faalangst en perfectionisme? Mijn kind is hooggevoelig – Ilse Van den Daele & Linda T’ Kindt

Door deze website te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. Meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies' om u de beste website ervaring te geven. Als u doorgaat met het gebruik van deze website zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op 'Accepteren' hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten